Op dijken en duinen, die de eerste bescherming tegen overstromingen vormen, is het in principe verboden te bouwen, bestaande gebouwen uit te breiden of van functie te veranderen. Dit geldt ook voor de regionale binnendijken die in geval van een doorbraak als reservewaterkering moeten functioneren.
Verder is het in principe verboden te bouwen of bestaande gebouwen uit te breiden, binnen een afstand van tien tot tachtig meter uit de teen van een dijk of duin. De afstand is afhankelijk van de plaats waar duin of dijk gelegen is. Een zeewering moet immers voor de veiligheid altijd aangepast kunnen worden aan de stijgende zeespiegel en een zwaardere golfaanval zonder dat bebouwing in de weg staat.
Ook een berm of een dijksloot kan behoren tot de dijk of waterkering. Het waterschap kan in bepaalde gevallen
vergunning verlenen.